فن و هنر سرامیك چیست؟

  چگونه ظروف و اشیاء سرامیك ساخته می‌شود؟ سرامیك در زندگی ما چه نقشی دارد و از آن چه استفاده‌ای می‌كنیم؟   چند سالی است لغت سرامیك در ایران و بین طبقات مختلف مردم شایع و رایج و روز به روز استعمال آن بیشتر می‌شود و آن را بیشتر می‌شنویم. «سرامیك» به معنای خاص كه فقط به یك فن مربوط باشد در مجامع صاحب صلاحیت دنیا مورد قبول قرار نگرفته است در سال 1920 در كنگره‌ای كه تشكیل شده بود این لغت برای تمام لوازم و موادی كه از سیلیكاتها ساخته و حرارت داده می‌شد انتخاب گردید ریشه آن از یونانی و به معنای پخته شده می‌باشد ولی ریشه قدیمی‌تر آن در زبان سانسكریت معنای چیزهای پخته شده را دارد به هر تقدیر سرامیك امروز به تمام صنایعی اطلاق می‌گردد كه به نحوی از انحاء با مواد اولیه سیلیكاتی ساخته و سپس در درجات حرارت معین پخته و محكم گردیده باشد و معنی عام دارد. چینی - شیشه - بلور - سفال - آجرهای نسوز و معمولی - كاشی - لوازم بهداشتی - وان و دستشو...

پيشينه هنر فلزکاري در ايران

    دوره سلوکي - اشکاني انقراض دولت هخامنشي در ??? پيش از ميلاد با حرکت اسکندر به طرف شرق و مرگ داريوش سوم اتفاق افتاد. پيروزي‌ها و لشکرکشي‌هاي اسکندر ضمن اشاعه تمدن يوناني يا هلني مآبي در سراسر خاورزمين تا هندوستان به‌صورت متقابل نيز موجب نفوذ فرهنگ خاوري در عناصر يوناني مقدوني شد.با وجود مدارک اندک و توزيع غيريکنواخت جغرافيايي نمي‌توان تصوير روشني از آثار هنري اين دوره را با اطمينان نشان داد چنانکه بسياري از آثار يوناني اصل يا آثار نسخه‌برداري شده از هنر يوناني، ايران را به دوره سلوکي نسبت مي‌دهند. شاخص‌ترين آثار هنري دوره سلوکي که در نمايشگاه عرضه شده سر مجوف يک مرد از جنس نقره است که سبک هنري آن به‌شيوه هلني است و در سال ???? خورشيدي از مرز بازرگان به دست آمده است. آثاري نيز چون گوشواره‌هايي با نقوش اساطيري و الهه‌هاي يوناني که از نهاوند به دست آمده‌اند نمايانگر گوشه‌اي از هنر فلزکاري اين دوره هستند که بسيار ظ...

آموزش هنر ميناکاري

  وسايل مورد نياز :1 ـ پرگار2 ـ قلم جهت رنگ گذاري و رنگ برداري اضافه3 ـ قلم هاي دست ساز که توسط خود شخص ساخته مي شود .4 ـ رنگ مخصوص ميناکاري ( پودري )5 ـ صمغ مخصوص ميناکاري6 ـ ظرف مسي لعاب داده شده در طرح دلخواهميناکاري هنر درخشان آتش و خاک است با رنگ هاي پخته که سابقه ي آن به 1500 سال پيش از ميلاد مي رسد . بررسي هاي انجام شده نشان مي دهد که ميناکاري براي اولين بار در ايران به وجود آمده و بيش از نقاط ديگر تجلي يافته و سابقه ي اين هنر به زمان اشکانيان و ساسانيان مي رسد .رواج صنعت ميناکاري در اصفهان از دوران پهلوي و حدود 1310 شمسي است و طي سي سال اخير به وسيله ي استاد هنرمند آقاي شکرالله صنيع زاده بسط و توسعه يافته است .مينا که طبعاً شفاف است شفافيت خود را از اکسيد قلع به وجود مي آورد . ميناکاري روي مس انجام مي شود . براي فراهم آوردن مينا ابتدا آن چيزي که مي خواهند ميناکاري کنند به هر شکل و هر اندازه بايد به وسيله مس گر متخصص به شکل لازم در...

حصيربافي از ديروز تا امروز

    حصيربافي يا بافت بوريا بي گمان يکي از قديمي‌ترين صنايع دستي و شايد کهن‌ترين آنها باشد نمونه‌هاي بدست آمده در بين النهرين و آفريقا گواه آن است که حصيربافي و سبدبافي، منشاء نه فقط نساجي بلکه سفالگري يا کوزه گري نيز بوده است.پروفسور آرثر آپهام پوپ معتقد است که نخستين زيراندازهاي بشري از ني و گياهاني که در باتلاق‌هاي سفلاي بين النهرين روئيده، تهيه شده و بهم انداختن ساق گياهان و در آوردن بافته اي «حصير» مانند اولين قدم در دستيابي انسان به شيوه‌هاي توليد قالي بوده است از اين رو با قاطعيت مي‌توان اظهار کرد که نخستين زيراندازهاي تهيه شده توسط انسان بافته‌هاي حصيري بوده و اولين سرپناه‌ها پس از رسيدگي در غارها و غارنشيني به کمک حصير و ني پديد آمده است.   مراکز توليد انواع محصولات:امروزه در مناطق مختلف کشورمان بويژه مناطق شمال و جنوب آن هر کجا که دسترسي به برگ درخت خرما، ساقه گندم، ني و ترکه امکان پذير باشد مي‌توا...

خاتم کاری

        هنرهای سنتی ایران، هنرهای اصیل مردمی و نشات گرفته از فطرتی پاک است که از دیر باز در تمامی شئون زندگی مردم رسوخ کرده و به صورت جزئی تفکیک ناپذیر درآمده اند. این هنرها، از گذشته دور تا کنون، بدون تغییرات زیاد باقی مانده اند و اگر به آنها توجه نشود رفته رفته به بوته فراموشی سپرده خواهند شد.   خاتم سازی خاتم سازی یکی از هنرهای با ارزش شرق است. از گذشته خاتم سازی اطلاعات زیادی در دست نیست، زیرا مواد اولیه خاتم اکثرا چسب و چوب است و این دو ماده بر اثر مرور زمان از بین می روند. با این همه در اماکنی که جنبه تقدس داشته و در نتیجه از آنها به خوبی نگه داری شده، به خاتم هایی بر می خوریم که قدمت دویست تا سیصد ساله دارند. مهمترین مرکز خاتم سازی جهان امروز، ایران است. هر چند در کشورهای هندوستان، سوریه، عراق و فلسطین نیز هنر خاتم کاری وجود دارد، اما به قدمت و ظرافتی که در ایران انجام می شود نیست، در حقیقت این هنر ویژه ایران است. ...

فیروزه چیست؟

     

تاریخچه مختصر شیشه کاری منقوش

 

نگاهي به هنر گره چيني

      بخشي که امروز از آنها به عنوان هنرهاي سنتي ياد مي‌کنيم رشته‌هايي هستند که در دايره لغات صنايع‌دستي از آنها با عنوان رشته‌هاي در حال منسوخ و يا منسوخ شده ياد مي‌شود.رشته‌هايي که روزگاري به دليل داشتن کاربرد از جايگاه ويژه‌اي در زندگي مردم برخوردار بوده و امروزه به سبب ورود توليداتي که از تنوع و کاربري مناسب‌تري برخوردارند جايگاه خود را از دست داده‌اند.صنايع‌دستي در معماري ايران تنها نقش مزين‌کننده فضا را ندارد بلکه هرکدام در جايگاه خود کاربرد‌هاي گوناگوني دارد و از جمله اين رشته‌ها گره‌چيني است.   تاريخچهگره‌چيني چوب از هنر‌هاي ظريفي است که از اوايل دوره اسلامي ‌در ايران رايج بوده است. برخي پژوهشگران احتمال داده‌اند استفاده از اين هنر از دوران خلفا عباسي آغاز شده و در قرن 6 تا 8 هجري قمري در مصر و سوريه متداول شده و از همان زمان به ايران رسيده است.بر اساس شواهد و آثار موجود پيشينه هنر گره‌چيني در ...

هنر شعر بافي در يزد

      صنعت نساجي يكي از هنر صنعتهاي اصيل ايراني است اما شايد نامدارترين شهر در زمينه صنعت نساجي در ايران شهر يزد باشد. چرا كه از گذشته‌هاي دور ترمه‌ها و پارچه‌هاي فاخر و دستمالهاي زيباي اين شهر از جاده ابريشم به تمام جهان فرستاده مي‌شده. جايگاه اين بافته‌هاي زيبا در ياد و خاطره نوستالژيك ما و شايد تمام ايران غير قابل انكار است. اما نساجي سنتي يزد را به صورت عاميانه در يزد شعربافي مي‌گويد اما شعربافي چيست؟به مجموع مشاغل نساجي سنتي يزد از قبيل دارايي بافي ـ احرامي‌بافي ـ‌ ترمه بافي بافت دستمالهاي سنتي و شال و غيره را كه به وسيله دستگاه سنتي بافندگي بافته مي‌شود در يزد شعربافي اطلاق مي‌شود. اگر ما امروز شهر يزد را به خاطر خانه‌هاي گلي و بادگيرهاي زيبايش مي‌شناسيم قطعاً در گذشته اين شهر را به خاطر پارچه‌هاي زيبا و فاخرش مي‌شناختند. شهري كه از شرق تا غرب همه آوازه اين را داشتند از هند گرفته تا شمالي‌ترين شهرهاي ...

هنر سرمه دوزی

  سرمه دوزی یکی از رودوزی‌های شاخص و فاخر ایرانی است، نخ سرمه به عنوان مواد اولیه اصلی این هنر نخی است که با استفاده از طلا‌ و یا نقره یا مطلا‌ و آلیاژهایی به صورت لوله‌ای صاف و محکم و یا انعطافی و یا به صورت چهار گوش مربعی یا مستطیل تابیده می‌شود . این نوع نخ حالت ارتجاعی دارد و به هر شکل ممکن حالت می‌گیرد. ( البته امروزه بیشتر به صورت فنر ریز و طویلی است که به‌اندازه لا‌زم بریده شده و سوزن و نخ از داخل آن عبور کرده و بر روی پارچه دوخته می‌شود   از تاريخچه اين نوع دوخت در دوران كهن، نوشته اي در دست نيست ولي آنچه مسلم است توجه ايرانيان به آرايش يقه لباسها وسمبوسه هاي لشگري و درباري و تزئين درفشها آنها را وادار به توليد اين نوع نخهای تزئيني ميکرد.زمان رواج اين نوع نخ را مي توان دوره اشكانيان دانست . در اين دوره فراورده هاي دوخت تزئيني كه یکی از اقلام صادراتي ايران را تشكيل مي داد و يكي از هنرهايي كه اسكندر مقدوني را ب...

وسایل مورد نیاز برای ساختن گیوه

        مناطق كوهستانی كردستان و باختران و فارس و گذرگاههای صعب العبور آن‌ها، كم بوده راههای ارتباطی ماشین رو، نوع معیشت مبتنی بردامداری و كشاورزی و ضرورت تحرك فراوان در فصول سه گانه بهار و تابستان و پائیز (‌كه فصل كار هستند) پا افزاری را می‌طلبد كه سبك- راحت - مقاوم- خنك و در عین حال ارزان باشد و خود عشایر، روستاییان و جوامع نیمه شهری با امكانات موجود در منطقه قادر به تولید آن باشند. گیوه نوعی پای افزار است كه رویه آن را از ریسمان و نخ پرگ یعنی ریسمانهای پنبه‌ای بافته و زیه یا ته آن را گاه از چرم و غالباً‌ از لته‌های بهم فشرده و در هم كشیده می‌سازند. گیوه را باید یكی از جالبترین و ارزنده ترین صنایع دستی روستایی ایران دانست. این پای پوش قدیمی كه روزگاری، بخصوص در فصل تابستان مورد استفاده فراوان قرار می‌گرفت در سالهای اخیر به سبب رواج كفش ماشینی و جایگزین شدن آن بجای پای افزارهای قدیمی در اكثر مناطق ایران رونق و اعت...

سوزن دوزي و مليله دوزي اصفهان

    هنر سوزندوزي ، قلاب دوزي و مليله دوزي يکي از مشخص ترين شعبات صنايع دستي استان اصفهان است که قدمت آن به قبل از دوره صفويه مي رسد و انواع محصولاتي که به وسيله آن ها تزيين مي شوند شامل سجاده - جلد قرآن - انواع بقچه ها - روميزي - زير بشقابي - زير قلياني و غيره مي باشد. مليله از نظر جنس بر دو نوع است: اصل و بدل . مليله اصل از رشته هاي بسيار نازک نقره تشکيل شده که آنرا مي تابانند با به صورتي شبيه فنر در آيد و براي دست يابي به صورتي شبيه فنر در آيد و براي دست يابي به مليله ي طلا آن ها را آب طلا مي دهند مليله ي بدل از مفتولهاي برنجي به ضخامت 15/0 و 18/0 ميلي متر تهيه مي شود. براي تهيه ي مليله ي بدل طلا از همين نوع برنج که رنگ طبيعي طلايي دارد استفاده مي کنند و براي تهيه ي مليله ي بدل نقره آنرا آب نقره مي دهند که تمام اين کارها در بازار و توسط افرادي به نام رزکش صورت مي گيرد و از اين مليله ها براي دوخت انواع نقوش بر روي پارچه هاي دست بافت، ت...

معرق روی چوب

          معرق در معنای کلام اصولاً هر چیز رگه دار را گویند. ولی مفهوم آن در این نوع هنر در کنار هم قرار دادن تکه های رنگین چوب و مصالح دیگر از جمله عاج، صدف، فلز و... به طوری که طرح مورد نظر حاصل شود. معرق در واقع قرار گرفتن خط در کنار خط است. پیدایش تاریخی این هنر به درستی مشخص نیست ولی از تطبیق آن با هنر کاشی کاری بدون شک رابطه این دو هنر را در می یابیم وجه تشابه کاشی کاری معرق با معرق روی چوب در شیوه عمل است که در هر دو مورد نقشها از ترکیب قطعات رنگی جنس مورد نظر شکل می گیرد. سابقه معرق کاری و آموزش آن در اداره کل هنر های سنتی به سال 1309 ه.ش بر می گردد. در آن سال به پایمردی استاد حسین طاهر زاده بهزاد و گروهی از هنرمندان نام آور هنر های سنتی از سراسر کشور در تهران گرد هم آمده و مدرسه صنایع مستظرفه را بنیان گذاشتند. در طی سالیان زیاد معرق همپای حرکت زمان پیشرفت کرد و تحولات مختلفی در آن پدیدار شد. این هنر در آغاز برای تزئین سطح می...

صنايع دستي همدان

        قاليبافي: قالي بافي در سطح کشور به واسطه دوام و استحکام آن مشهور است ولي به نظر مي رسد قالي بافي در استان مذکور از پيشينه اي طولاني برخوردار نباشد براي صحبت در اين زمينه تنها از يک مدرک مستند مي توان کمک گرفت و آن نوشته هاي سيسيل ادواردز نويسنده کتاب قالي ايران است و نوشته است :" صنعت قاليبافي در شهر همدان در قرن اخير پيشرفت کرده است. هيچ مدرکي مشعر بر اين که اين حرفه قبل از سال 1912 م برابر با 1291هجري شمسي در اين ناحيه وجود داشته در دست نيست. بدون ترديد هنگامي که در سال 1912 م (1291 ه . ش ) بار اول از اين شهر ديدن کردم حتي يک دستگاه قاليبافي در اين شهر وجود نداشت. در سال 1912 م (1291 ه . ش ) در خانه اي که به اين منظور اجاره شده بود، هشت دستگاه قاليبافي به کار افتاد و بدين ترتيب اولين کارگاه قاليبافي همدان شروع به کار کرد." اهميت قاليبافي استان همدان از اين نظر است که ميزان محصول قاليچه هاي ارزان و متوسط آن بيشتر از ساير نواحي قاليبا...

آشنايي با صنايع دستي ايران

    1- چگونگي پيدايش صنايع دستي در حدود 8000 سال قبل که به عصر «نوسنگي» معروف است، مردمي در منطقه وسيعي در آسياي جنوب غربي زندگي مي کردند که براي نخستين بار در گروههاي کوچک جمع آمده، در يک مکان ساکن شدند و اولين دهکده ها را به وجود آوردند. آثار به دست آمده از دوران پارينه سنگي، ميان سنگي و نوسنگي، گواه بر فعاليت انسان در ساخت ابزار و وسايل سنگي است. ابزارهايي چون تيغه هاي دندانه دار و به شکلهاي مختلف هندسي در مکانهايي مانند بيستون و غارهاي هوتو و کمربند به دست آمده است. انساني که ياد گرفته بود با کاشتن دانه هاي خوراکي مقدار بيشتري از آن را به دست آورد، ناگزير بود آن را در جايي ذخيره کند. او ظرفهايي را مي خواست که در برابر گرما و رطوبت هوا مقاومت داشته باشد و غلات، در آن فاسد نشود. از اين رو انسان دوران نوسنگي با الهام از همان شکلهاي طبيعي و با آميختن آب و خاک، اولين ظرفهاي سفالي را ساخت.   2- صنايع دستي را تعريف کنيد؟ صنايع د...